1396 فروردين
شنبه
5

قانون کیفر بزه‌ های مربوط به راه ‌آهن‌

قانون کیفر بزه‌ های مربوط به راه ‌آهن‌

مصوب فروردین ماه 1320

ماده 1 ـ هرکس خاک ‌ریز ، خاک ‌بر ، پل‌ ، تونل‌ ، دیوار ، سد ، ابنیه‌ ، بالاست‌ ، تراورس‌ ، ریل‌ ، پیچ و مهره‌ریل‌ ، اتصالی ریل‌ ، علایم خطر ، تیرهای تلفن و تلگراف و سیمهای آن و وسایل نقلیه راه ‌آهن را خراب‌کند و به طور کلی عملی نماید که موجب خروج قطار از خط یا تصادم یا حادثه مهم دیگری شود به‌حبس با اعمال شاقه از پنج تا پانزده سال محکوم می‌شود و اگر در نتیجه حادثه یک یا چند نفر کشته‌شوند مرتکب محکوم به اعدام خواهد شد.

هرگاه عمل منتهی به یکی از حادثه‌های مذکور نگردد در غیر موارد خرابی پل‌ ، تونل و سد مرتکب به‌دو سال تا هفت سال حبس مجرد و در مورد پل و تونل و سد از چهار سال تا ده سال حبس با اعمال‌شاقه محکوم می‌شود.

ماده 2 ـ هرکس در غیر مورد مذکور در ماده یک در متعلقات راه ‌آهن عملی نماید که بیم خروج قطار از خط یا تصادم یا حادثه مهم دیگر برود مرتکب به حبس مجرد از دو تا پنج سال محکوم می‌شود وهرگاه عمل مذکور برای حرکت قطار فقط ایجاد مانعی نماید و به طور کلی اسباب اختلال حرکت‌قطار را فراهم کند مرتکب به حبس تادیبی تا دو سال محکوم می‌شود.

ماده 3 ـ هرگاه بزههای مذکور در ماده یک و دو در اثر توطئه و تبانی دو نفر یا بیشتر انجام یابد یک ‌ثلث از کیفری که قطع نظر از تبانی برای مرتکب منظور می‌شود به کیفر مرتکب افزوده خواهد شدجز در مورد اعدام که مرتکب به همان کیفر محکوم می‌شود.

ماده 4 ـ هر گاه برای ارتکاب بزه‌های مذکوره در ماده یک جمعیتی از سه تن به بالا تشکیل شود ،تشکیل دهندگان و محرکین فقط برای همین عمل به حبس تادیبی از شش ماه تا سه سال محکوم ‌می‌شوند.

کسی که عضو این جمعیت شده باشد فقط برای همین عمل به حبس تادیبی از سه ماه تا یک سال ‌محکوم خواهد شد.

هرگاه از جمعیت مزبور دست کم سه تن مسلح باشند محرکین و تشکیل دهندگان‌ ، هر یک به حبس بااعمال شاقه از سه سال تا پنج سال محکوم می‌شوند و کسی که عضو این جمعیت شده باشد به دوسال تا سه سال حبس مجرد محکوم می‌گردد.

ماده 5 ـ هر یک از شرکت کنندگان که جمعیت مذکور در مواد فوق  را منحل یا موجبات انحلال آن رافراهم سازند یا از جز توطئه‌کنندگان و عضویت جمعیت خارج شوند یا از وقوع بزه یا توطئه یا تشکیل جمعیت برای ارتکاب بزه مانع شوند یا وجود جمعیت و تصمیمات آن را به مأمورین دولت افشا کنند از کیفر معاف خواهند بود مشروط بر اینکه پیش از تعقیب و پیش از وقوع بزه که جمعیت ‌برای ارتکاب آن تشکیل شده اقدامات مزبور به عمل آمده باشد.

ماده 6 ـ هرکس اعمال مذکور در مواد 1 و 2 را از روی بی‌ مبالاتی یا غفلت انجام دهد در مواردی که‌کیفر بزه عمدی اعدام یا حبس با اعمال شاقه است به حبس تادیبی از یک سال تا سه سال و به تادیه‌ غرامت از دویست تا ده هزار ریال محکوم می‌شود. در مواردی که برای بزه عمدی حبس مجرد مقرر شده کیفر مرتکب حبس تادیبی از سه ماه تا دو سال و تادیه غرامت از صد تا هزار ریال می‌باشد.

ماده 7 ـ هرکس وسایل نقلیه راه ‌آهن را ضایع یا خراب کند به طوری که از خاصیت بهره ‌برداری‌ بیندازد در صورتی که وسائط نقلیه از قبیل لکوموتیو یا اتوموتوریس باشد به حبس مجرد از دو تا پنج سال محکوم می‌شود و در مورد سایر وسایط نقلیه راه ‌آهن کیفر مرتکب حبس تادیبی از شش ماه ‌تا سه سال خواهد بود مگر این که عمل مشمول عنوان شدیدتری باشد که در آن صورت مرتکب به‌  کیفر همان بزه محکوم می‌گردد.

ماده 8 ـ مسافری که بدون جهت علامات موجوده در واگنها را از قبیل ترمز خطر و غیره بکار برد و قطار بایستد به تادیه غرامت از دویست تا پانصد ریال ملزم خواهد شد.

ماده 9 ـ مسافری که به تجهیزات واگن از قبیل چراغ ـ توری ‌های پنجره‌ ، شیشه‌ ، پرده ـ جایگاه ـجامدان زیانی وارد آورد به پرداخت خسارات طبق تعرفه راه ‌آهن مصوب وزارت راه ملزم خواهدشد. برای خسارتی که قابل پیش‌ بینی در تعرفه نبوده با رعایت اینکه مقدار خسارت از یکصد ریال‌ تجاوز نکند طبق تشخیص اداره راه ‌آهن ملزم خواهد شد در صورتی که عمل مشمول عناوین کیفری ‌باشد به کیفر مقرر برای آن عمل نیز در مراجع صالحه محکوم می‌شود.

ماده 10 ـ وجوه مذکور در ماده 8 به تشخیص رییس قطار و وجوه مذکور در ماده 9 مطابق تعرفه یا تشخیص راه ‌آهن به حسب مورد در مقابل قبض رسمی اداری دریافت می‌گردد.

در صورتی که وارد کننده خسارات اعتراضی داشته باشد می‌تواند پس از پرداخت وجه تا مدت شش ‌ماه به یکی از دادگاههای شهرستان خط سیر مراجعه نماید.

هرگاه واردکننده خسارت از پرداخت این وجوه امتناع نماید چنانچه مالی همراه داشته باشد رییس ‌قطار حق دارد به میزان خسارت مورد مطالبه از مال او بازداشت نموده و طبق آیین ‌نامه مصوب ‌وزارت راه و وزارت دادگستری خسارت راه ‌آهن را از آن استیفا نماید. نسبت به بازداشت مال نیز وارد کننده خسارات از تاریخ بازداشت آن به شرح بالا حق شکایت خواهد داشت‌.

هرگاه دارایی ممتنع کفایت خسارت وارده را ندهد یا دارایی نداشته باشد و نتواند تضمین کافی بدهدچنانچه راه ‌آهن مقتضی بداند می‌تواند صورتمجلس تنظیم و با خود او تحت مراقبت مأمورین به ‌نزدیکترین دادگاه مقصد ممتنع بفرستد. دادگاه در این قبیل موارد خارج از نوبت ‌رسیدگی ‌خواهدکرد.

ماده 11 ـ حمل مواد زود اشتعال و قابل احتراق و انفجار بدون اطلاع اداره راه ‌آهن ممنوع است و مسافری که بدون اطلاع راه ‌آهن مواد مزبور را در جامه ‌دان ها و اثاثیه خود در واگنها حمل کند یا آنها را جزو اثاثیه خود به قسمت حمل و نقل (توشه‌) بسپارد و همچنین هرکس بدون استحضار راه ‌آهن‌ مواد مزبور را برای حمل به وسیله واگنهای باری تحویل نماید محکوم به تادیه غرامت از دویست تا دو هزار ریال خواهد گردید. در صورتی که عمل مزبور منجر به حریق یا حادثه دیگری گردد که جرم‌ شدیدتری شناخته شده باشد مرتکب به کیفر آن بزه محکوم خواهد شد.

ماده 12 ـ هرگاه کسی باعث تضییع یا تلف مالی بشود که برای حمل به راه ‌آهن سپرده شده است درقبال بنگاه راه ‌آهن مسئول خساراتی است که از این جهت به راه ‌آهن وارد شده باشد.

ماده 13 ـ (اصلاحی 7/4/1349) هرکس در حریم راه ‌آهن بدون اجازه کتبی بنگاه راه ‌آهن ساختمان‌یا حفریات و به طور کلی هر دخل و تصرفی نماید علاوه بر اجبار به اعاده محل به صورت اولیه ‌محکوم به تادیه غرامت از پانصد تا پنج هزار ریال خواهد شد آنچه پیش از اجرای این قانون داخل درحریم بوده در صورتی که راه ‌آهن اجازه ابقای آن را ندهد مالک آن ملزم است که آن را از حریم راه ‌آهن‌ بردارد و اگر امتناع نماید راه ‌آهن آن را برخواهد داشت و یا در صورت موافقت راه ‌آهن به بهای عادلانه‌ به راه ‌آهن واگذار می‌شود. حریم راه ‌آهن عبارت از 17 متر فاصله به هر یک از دو طرف محور خط ‌می‌باشد و تجاوز به محدوده ایستگاهها در حکم تجاوز به حریم خط آهن می‌باشد.

ماده 14 ـ نگاهداری و چراندن دام در حریم راه ‌آهن ممنوع است و راه ‌آهن مسئول خسارت وارده که‌ از تلف آنها حاصل می‌شود نخواهد بود.

اگر از این راه خساراتی به راه آهن وارد شود مالکین دامها در قبال راه ‌آهن مسئول خواهند بود.

ماده 15 ـ تا مسافت کمتر از پنجاه متر از خط آهن ساختن بناهایی که دارای سقف پوشالی باشد وخرمن نمودن کاه و علف و انبار نمودن مواد زود احتراق و زود اشتعال ممنوع است و متخلفین ‌محکوم به تادیه غرامت از دویست تا دو هزار ریال خواهند شد.

ماده 16 ـ هر یک از کارمندان راه ‌آهن که متصدی راندن یا وظیفه‌ دار تشکیل یا حرکت قطار می‌باشند لکوموتیو ـ واگن ـ در زین یا هرگونه وسیله نقلیه را که می‌داند معیوب است و در صورت سیرموجب مخاطره خواهند شد به راه اندازد و یا به مناسبت وظیفه مانع تشکیل قطار و حرکت آن نشود به حبس تادیبی از شش ماه تا سه سال محکوم می‌شود همین کیفر درباره کارمندانی که از معیوب‌ بودن وسایل نقلیه مطلع و برحسب وظیفه مکلف به آگاه ساختن مقامات مربوطه بوده و آن مقامات ‌را مسبوق نساخته‌اند اعمال می‌گردد.

ماده 17 ـ رییس قطار ـ راننده ـ ترمزبانان و سوزن بانان که برخلاف مقررات در موقع حرکت قطار تارسیدن آن به مقصد یا در موقع حرکت و ورود قطار به ایستگاه محل خدمت خود را ترک و یا وظیفه ‌خود را انجام ندهند به حبس تادیبی از شش ماه تا دو سال محکوم می‌شوند.

ماده 18 ـ متصدیان حفظ ساختمان و بناهای مربوطه به راه آهن یا آلات فنی آن که مسئول ‌نگاهداری خط و نظارت ساختمانها و بطور کلی مأمور حفظ اموال راه ‌آهن اعم از فنی و غیرفنی‌ می‌باشند اگر وظیفه خود را ترک کنند محکوم به حبس تادیبی از یک ماه تا شش ماه خواهند شد.

هرگاه بزه های مذکور در این ماده و دو ماده پیش منتهی به تصادم یا خروج قطار از خط و یا حادثه ‌مهم دیگری بشود مرتکب به دو تا سه سال حبس مجرد محکوم خواهد شد و اگر در نتیجه حادثه‌ کسی کشته شود به حبس با اعمال شاقه از سه تا ده سال محکوم می‌گردد.

در مورد این ماده و ماده 17 در قسمتی که کیفر مرتکب‌ ، حبس تادیبی مقرر شده است تعقیب بزه ‌منوط به درخواست بنگاه راه ‌آهن می‌باشد.

ماده 19 ـ اگر مأمورین راه ‌آهن از امر مافوق خود که برای احتراز از خطر و حادثه راه ‌آهن صادر شده‌ تخلف کنند به حبس تادیبی از یک ماه تا شش ماه محکوم خواهند شد و چنانچه این تخلف منجر به‌حادثه راه ‌آهن شود مرتکب به دو تا سه سال حبس مجرد محکوم می‌شود و اگر در نتیجه حادثه کسی‌ کشته شود کیفر مرتکب حبس با اعمال شاقه است از سه تا ده سال‌.

ماده 20 ـ هرگاه کارمند راه ‌آهن از ساختمانها ـ تجهیزات ـ کارخانجات ـ تاسیسات ثابت و وسایط‌ نقلیه و غیر آن نقشه ـ عکس یا اطلاعاتی را که جنبه سری دارند و افشای آن برخلاف مصالح راه ‌آهن ‌و یا مصالح عمومی کشور باشد به کسی بدهد و یا کسی را برای به دست آوردن چنین اسناد و مدارک‌ کمک نماید در صورتی که عمل بزه شدیدتری نباشد به حبس مجرد از دو تا پنج سال محکوم ‌می‌شود.

ماده 21 ـ چنانچه کارکنان لکوموتیو اعم از راننده یا آتشکار و همچنین سایر کارمندان راه ‌آهن که ‌مسئول تامین آمد و شد قطار هستند در غیر مورد مذکور در ماده 6 مرتکب بی‌مبالاتی یا غفلت ‌بشوند که منجر به زیان دولت بشود علاوه بر جبران خسارت به حبس تادیبی از یک ماه تا یک سال ‌محکوم می‌شوند.

تبصره (الحاقی 7/4/1349) ـ تعقیب متهم در دادگستری موکول به شکایت راه ‌آهن خواهد بود.

ماده 22 ـ کدخدایان و دهبانانی که به امر مقامات مربوطه مواظبت قسمتی از راه ‌آهن به عهده آنها واگذار شده هرگاه در انجام ماموریت خود بی ‌مبالاتی و یا غفلتی بنمایند که موجب شود کسی به راه ‌آهن خرابی وارد نماید به سه ماه تا سه سال حبس تادیبی محکوم می‌شوند.

ماده 23 ـ هرگاه اعمال مذکور در این قانون منتهی به نتایج قابل کیفری گردد که در این قانون‌ پیش‌ بینی نشده است مقررات سایر قوانین کیفری مجرا خواهد بود.

ماده 24 ـ وزارت راه می‌تواند ضمن آیین‌ نامه ‌ای که بموجب ماده 4 قانون سازمان بنگاه راه ‌آهن‌دولتی ایران مصوب 12 مرداد 1314 اختیار تنظیم آن داده شده از نظر انتظام و انضباط کارهای ‌راه ‌آهن برای تخلف کارمندان راه ‌آهن از مقررات یا دستورهای روسای مافوق در موارد لزوم از یک ‌روز تا بیست روز حبس انضباطی پیش ‌بینی نموده و آن آیین ‌نامه را پس از تصویب هیات وزیران به‌ موقع اجرا گذارد طرز رسیدگی و مرجع شایسته نیز در آیین ‌نامه مذکور معین خواهد شد.
 

 
نظرسنجی
آیا مشاوره حقوقی تلفنی میتواند برآورده کننده نیازهای حقوقی شما باشد ؟