1396 آبان
سه شنبه
30

آیین‌نامه اجرایی قانون بیمه بیکاری‌

آیین‌نامه اجرایی قانون بیمه بیکاری‌

ماده 1. قانون بیمه بیکاری مصوب 26/6/1369 در این آیین‌نامه‌اختصارا قانون نامیده می‌شود.
ماده 2. کلیه مدیران و کارفرمایان کارگاه‌ها، موسسات تولیدی‌(صنعتی و کشاورزی‌)، خدماتی فنی و خدماتی دارای کارکنان‌مشمول قانون تامین اجتماعی که تابع قوانین کار یا کشاورزی‌هستند موظف به اجرای مقررات این آیین‌نامه می‌باشند.
ماده 3. بیکار از نظر این آیین‌نامه بیمه‌شده‌ای است که بدون میل واراده بیکار شده و آماده کار باشد. تشخیص بیکاری بدون میل و اراده‌و تاریخ وقوع بیکاری به‌عهده واحد کار و امور اجتماعی محل‌است‌.
ماده 4. هرگونه تغییر یا بازسازی خط تولید، جابجایی کارگاه وماشین‌آلات به منظور کاهش وابستگی و بهینه کردن تولید که درراستای سیاستهای اقتصادی و اجتماعی دولت صورت گیرد تغییرساختار اقتصادی تلقی می‌گردد و تصمیم‌گیری در مورد کارکنان این‌قبیل کارگاهها که موقتا بیکار شناخته شده و در چارچوب بند «الف‌»ماده 7 قانون از مقرری بیمه بیکاری استفاده خواهند نمود، به‌عهده‌ شورای عالی کار می‌باشد.
تبصره 1. مدیران و کارفرمایان کارگاههای موضوع این ماده‌موظفند طرح تغییر ساختار اقتصادی واحد خود را که به تصویب‌وزارتخانه ذی ربط (واحدهای تابعه در استانها) رسیده است‌، همراه‌با تقاضای کتبی‌، تعهدات لازم و فهرست اسامی کارکنان مشمول‌طرح که موقتا بیکار خواهند شد با ذکر مدت زمان استفاده از مقرری‌بیمه بیکاری به واحد کار و امور اجتماعی محل تسلیم نمایند و پس‌از تأیید طرح توسط شورای عالی کار نسبت به اجرای آن اقدام کنند.
تبصره 2. واحدهای کار و امور اجتماعی مکلفند حداکثر ظرف 15روز پس از دریافت طرح و تقاضای کتبی‌، مدارک مربوط را همراه باگزارش بازرسی کار جهت اتخاذ تصمیم به شورای عالی کار ارسال‌نمایند.
شورای عالی کار ظرف یک ماه پس از دریافت مدارک مربوط‌تصمیم خود را اعلام خواهد نمود.
ماده 5. کلیه مدیران و کارفرمایان و مجریان پروژه‌ها مکلفند حق‌بیمه بیکاری مشمولین قانون را به ترتیب مذکور در قانون تامین‌اجتماعی‌، از تاریخ 6/5/1369 به شعب مربوط سازمان تامین‌اجتماعی پرداخت نمایند.
تبصره 1. مبنای پرداخت حق بیمه بیکاری‌، مزد بیمه شده‌می‌باشد.
تبصره 2. سازمان تامین اجتماعی مکلف است با دریافت حق‌بیمه بیکاری طبق ضوابط قانون تامین اجتماعی به بیمه‌شدگانی که‌باتوجه به مقررات این آیین‌نامه بیکار شناخته شده و از طریق‌واحدهای کار و امور اجتماعی معرفی می‌شوند، مقرری بیمه‌بیکاری پرداخت نماید.
ماده 6. بیمه‌شدگانی که به‌علت بروز حوادث قهریه و غیرمترقبه ازقبیل سیل‌، زلزله‌، جنگ‌، آتش‌سوزی و ... بیکار می‌شوند، درصورتی که سابقه پرداخت حق بیمه آنان کمتر از 6 ماه باشد، مطابق‌با مشمولینی که دارای 6 ماه سابقه پرداخت حق بیمه می‌باشند ازمقرری بیمه بیکاری استفاده خواهند نمود.
ماده 7. بیمه شده بیکار موظف است ظرف 30 روز از تاریخ‌بیکاری فرم تقاضای استفاده از مقرری بیمه بیکاری را تکمیل و به‌واحد کار و امور اجتماعی محل ارائه نماید.
تبصره 1. چنانچه بیمه‌شده بیکار در فاصله زمانی 30 روز بعد ازبیکاری امکان مراجعه و یا اعلام بیکاری به واحد کار و اموراجتماعی و ارائه یا ارسال تقاضای استفاده از مقرری بیمه بیکاری راپیدا نکند تا 3 ماه از تاریخ وقوع بیکاری فرصت دارد مدارک خود رامبنی بر عذر موجه‌، همراه با تقاضای کتبی به واحد کار و اموراجتماعی محل به منظور طرح در هیات حل اختلاف ارائه نماید. درصورتی که هیات حل اختلاف استان مربوط عذر متقاضی را موجه‌تشخیص دهد مراتب را اعلام خواهد نمود.
تبصره 2. بیمه‌شده بیکار از تاریخ ارائه تقاضای استفاده از مقرری‌بیمه بیکاری آمادگی خود را برای اشتغال به کار تخصصی و یا مشابه‌آن اعلام نموده است و موظف است در فاصله زمانهای معینی که‌توسط واحد کار و امور اجتماعی تعیین می‌گردد در اداره کار و اموراجتماعی محل حضور یافته و دفاتر مربوط را امضا نماید.
ماده 8. واحدهای کار و امور اجتماعی موظفند حداکثر ظرف 30روز پس از اخذ مدارک تکمیل شده (موضوع ماده 7 این آیین‌نامه‌)،نسبت به غیرارادی بودن بیکاری متقاضی اظهارنظر نموده و درصورت تأیید، وی را کتبا به سازمان تامین اجتماعی معرفی نمایند.واحدهای اجرایی سازمان تامین اجتماعی مکلفند ظرف 10 روزپس از ثبت معرفی‌نامه فرد بیکار، نسبت به احراز شرایط مندرج دربند «الف‌» ماده 6 قانون اظهارنظر و متعاقب آن مقرری بیمه بیکاری‌وی را برقرار نمایند.
ماده 9. بیکارانی که در زمان دریافت مقرری بیمه بیکاری با معرفی‌واحدهای کار و امور اجتماعی به شغل یا مشاغلی گمارده شوند که‌میزان حقوق و مزایای آنان کمتر از مقرری بیمه بیکاری باشد،مابه‌التفاوت حقوق و مزایای دریافتی تا میزان مقرری بیمه بیکاری‌متعلقه توسط سازمان تامین اجتماعی به آنان پرداخت خواهد شد.در این‌گونه موارد اشتغال بیمه‌شده بیکار و میزان حقوق و مزایای‌وی توسط واحد کار و امور اجتماعی محل به شعبه تامین اجتماعی‌پرداخت‌کننده مقرری بیمه بیکاری‌، اعلام خواهد شد.
ماده 10. پرداخت مقرری بیمه بیکاری به مقرری‌بگیران دارای 55سال سن و بیشتر در صورت عدم امکان اشتغال به کار آنان‌، بدون‌رعایت بند «الف‌» ماده 7 قانون تا رسیدن به سن بازنشستگی‌موضوع ماده 76 قانون تامین اجتماعی ادامه می‌یابد.
ماده 11. مقرری بیمه‌شدگانی که در حین استفاده از مقرری بیمه‌بیکاری به خدمت وظیفه عمومی اعزام می‌گردند در صورتی که‌متأهل نباشند قطع می‌گردد و پس از پایان خدمت وظیفه عمومی درصورت عدم اشتغال‌، با معرفی واحد کار و امور اجتماعی مجددانسبت به باقیمانده مدت استحقاقی‌، مقرری آنان برقرار خواهد شد.
ماده 12. در مورد کارگرانی که در حین استفاده از مقرری بیمه‌بیکاری براساس حکم صادرشده از سوی مراجع ذی صلاح بازداشت‌یا زندانی می‌گردند در صورت صدور رأی مراجع مذکور مبنی برمجرمیت آنان‌، مشروط بر آن که متأهل نباشند پرداخت مقرری بیمه‌بیکاری متوقف می‌گردد و پس از گذراندن دوره محکومیت به شرط‌عدم اشتغال‌، با معرفی واحد کار و امور اجتماعی مجددا برقرارخواهد شد.
ماده 13. چنانچه دریافت‌کننده مقرری بیمه بیکاری حائز شرایط‌استفاده از مستمریهای بازنشستگی و یا ازکارافتادگی کلی گردد،مقرری بیمه بیکاری وی قطع و مستمریهای مذکور طبق قانون‌تامین اجتماعی برقرار می‌گردد.
تبصره‌. ملاک انجام حمایتهای موضوع قانون تامین اجتماعی درایام دریافت مقرری بیمه بیکاری‌، حقوق و مزایای مبنای کسر حق‌بیمه زمان اشتغال بیمه‌شده بیکار خواهد بود.
ماده 14. در صورتی که در طول مدت دریافت مقرری بیمه بیکاری‌در تعداد افراد تحت تکفل بیمه‌شده تغییراتی حاصل شود، میزان‌مقرری وی طبق مقررات بند «ب‌» ماده 7 قانون محاسبه و پرداخت‌خواهد شد.
بیمه‌شده مکلف است تغییرات تعداد عائله خود را با ارائه مدارک‌مثبته به شعبه پرداخت‌کننده مقرری و واحد کار و امور اجتماعی‌محل اطلاع دهد.
تبصره‌. احراز کفالت خواهر و برادر بیمه‌شده بیکار به عهده وزارت‌کار و امور اجتماعی خواهد بود.
ماده 15. دریافت‌کننده مقرری بیمه بیکاری در صورت اشتغال‌مجدد مکلف است حداکثر ظرف 15 روز از تاریخ اشتغال مراتب رابه واحد کار و امور اجتماعی و شعبه پرداخت‌کننده مقرری کتبااعلام نماید.
ماده 16. واحدهای کار و امور اجتماعی مکلفند مشخصات‌مقرری‌بگیرانی را که بدون عذر موجه از شرکت در دوره‌های‌کارآموزی یا سوادآموزی و یا قبول شغل تخصصی یا شغل‌مشابه‌پیشنهادی خودداری می‌نمایند با ذکر تاریخ امتناع‌، به سازمان تامین‌اجتماعی اعلام نمایند.
سازمان تامین اجتماعی موظف است مقرری بیمه بیکاری این قبیل‌افراد را از تاریخ امتناع‌، قطع نماید.
ماده 17. واحد کار و امور اجتماعی محل مکلف است در صورت‌اطلاع از اشتغال به کار بیمه‌شده که مقرری بیمه بیکاری دریافت‌می‌نماید، فورا بررسی نموده و پس از احراز اشتغال به کارمقرری‌بگیر مراتب را به شعبه پرداخت‌کننده مقرری جهت قطع‌مقرری‌، اعلام نماید.
چنانچه سازمان تامین اجتماعی نیز به نحوی از انحا از اشتغال به کارمقرری‌بگیر مطلع گردد، لازم است ضمن قطع مقرری بیمه‌شده‌مراتب را به واحد کار و امور اجتماعی محل اعلام نماید.
تبصره‌. در صورت اعتراض کارگر نسبت به قطع مقرری توسط‌سازمان تامین اجتماعی‌، واحد کار و امور اجتماعی مکلف است‌مراتب را بررسی و اعلام نظر نماید. نظر واحد کار و امور اجتماعی‌قطعی و لازم‌الاجراست‌.
ماده 18. مقرری بیمه بیکاری بیمه‌شدگانی که با دریافت مزد ایام‌بلاتکلیفی به کار اعاده می‌گردند قطع می‌شود و این قبیل افرادمکلفند مقرری دریافتی در دوران مزبور را طبق اعلام سازمان تامین‌اجتماعی مسترد نمایند. مدیران و کارفرمایان بیمه‌شدگان موضوع‌این ماده و واحدهای کار و امور اجتماعی مکلفند مراتب اعاده به کارمقرری‌بگیر را کتبا به شعبه پرداخت‌کننده مقرری اطلاع دهند.
تبصره‌. مدیران و کارفرمایان بیمه‌شدگان موضوع این ماده مکلفندحق بیمه‌های موضوع ماده 28 قانون تامین اجتماعی و ماده 5 قانون‌بیمه بیکاری‌، مربوط به ایام بلاتکلیفی را طبق ضوابط مقرر به‌سازمان تامین اجتماعی پرداخت نمایند.
ماده 19. در مواردی که بیمه‌شده بیکار تحت هر عنوان من غیر حق‌مبالغی را از صندوق بیمه بیکاری دریافت نموده باشد، ملزم به‌پرداخت وجوه دریافتی مذکور خواهد بود.
سازمان تامین اجتماعی با استفاده از اختیارات اجرایی ناشی ازقانون تامین اجتماعی نسبت به وصول وجوه موضوع این ماده اقدام‌می‌نماید.
ماده 20. در اجرای ماده 9 قانون کلیه مدیران و کارفرمایان موظفندفرصتهای اشتغال واحد خود را با هماهنگی شوراهای اسلامی کار یانمایندگان کارگران به مراکز خدمات اشتغال محل اعلام نمایند.
تبصره‌. مراکز خدمات اشتغال مکلفند ظرف 30 روز نسبت به‌تامین و معرفی نیروی کار مورد نیاز که از طرف مدیران و کارفرمایان‌به آنان اعلام می‌شود اقدام نمایند و در غیر این صورت مراتب عدم‌امکان تامین نیروی مذکور را کتبا به واحد درخواست‌کننده اطلاع‌دهند.
ماده 21. کلیه وزارتخانه‌ها و سازمانهای دولتی که به نحوی از انحاپروانه کسب و کار و موافقت اصولی و اجازه تأسیس واحدهای‌تولیدی و صنعتی و کشاورزی و خدمات فنی را صادر می‌نمایندموظفند بیمه‌شدگانی را که مقرری بیمه بیکاری دریافت می‌نمایندبراساس معرفی واحدهای کار و امور اجتماعی جهت اخذمجوزهای کسب و کار و موافقت اصولی‌، در اولویت قرار دهند.
تبصره‌. مقرری بیمه‌شدگان بیکاری که با استفاده از مزایای قانون‌بیمه بیکاری و این آیین‌نامه موفق به اخذ پروانه کسب و کار و یاموافقت اصولی می‌شوند از تاریخ آغاز بهره‌برداری و کسب و کارطبق اعلام وزارت کار و امور اجتماعی قطع می‌گردد.
ماده 22. آن دسته از بیمه‌شدگانی که تاریخ وقوع بیکاری آنان قبل ازتاریخ 6/5/1369 باشد از هر حیث مشمول قانون و مقررات ودستورالعملهای مربوط به قانون دوره آزمایشی بیمه بیکاری‌خواهند بود.
ماده 23. در اجرای ماده 12 قانون‌، اعتبار لازم جهت هزینه‌های‌اداری و پرسنلی وزارت کار و امور اجتماعی و سازمان تامین‌اجتماعی در اجرای قانون بیمه بیکاری و این آیین‌نامه براساس‌توافق وزرای بهداشت‌، درمان و آموزش پزشکی و کار و اموراجتماعی از محل درآمدهای ناشی از قانون بیمه بیکاری تعیین‌می‌گردد و به مصرف می‌رسد.
ماده 24. مقررات این آیین‌نامه از تاریخ اتمام دوره قانون آزمایشی‌بیمه بیکاری 6/5/1369 لازم الاجراست‌.

حسن حبیبی
معاون اول رییس‌جمهور
نظرسنجی
آیا مشاوره حقوقی تلفنی میتواند برآورده کننده نیازهای حقوقی شما باشد ؟